1914-1920

Julian Kuszpit

Kuszpit Julian st. posterunkowy Policji Państwowej,

wcześniej należał do Polskiej Organizacji Wojskowej, pseudonim „Feliks Marynowski”. Odznaczony:

Krzyżem i Medalem Niepodległości (Monitor Polski nr 24/33),

Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości, Odznaka Pamiątkowa Więźniów Ideowych,

Brązowy Medal za Długoletnią Służbę.

Paul Józef 

Brał czynny udział w Powstaniu Wielkopolskim

od 26 stycznia do 18 lutego 1919 roku, 

w oswobodzeniu miejscowości znajdujących się na odcinku Inowrocław , Gniewkowo. Walczył pod dowództwem por. Leona Śmigielskiego  i

st. sierż. Stanisława Kotuszki.

Bezpośrednio wcielono go 26 lutego 1919 roku do 63 pułku piechoty, z której to formacji zwolniony został 31 sierpnia 1920 roku do rezerwy w stopniu szeregowca. 

Odznaczony Wielkopolskim Krzyżem Powstańczym.

Florian Zenker 

Nastoletni powstaniec wielkopolski 

Za udział w odzyskaniu przez Polskę wolności po zaborach otrzymał Medal Niepodległości i Wielkopolski Krzyż Powstańczy. Mowa o Florianie Zenkerze, pochowanym na cmentarzu Agrykola. Mieszkał w Elblągu 23 lata.   

Nasz „elbląski” bohater pochodził z Wielkopolski. W rodzinie Anny i Józefa Zenkerów panował duch patriotyczny. Ich dwóch synów Florian i Albin walczyli o wolność Polski po 123 latach zaborów. Albin, kawaler Virtuti Militari, o dwa lata starszy, więc prawdopodobnie był wzorem. Walczył w Powstaniu Wielkopolskim w okolicy Pleszewa, jego brat w okolicy Leszna i pobliskich powiatach na południu regionu. Uczestniczył w styczniu i w lutym 1919 roku w dorywczych akcjach likwidowania niemieckich punktów oporu w południowych powiatach województwa poznańskiego. Brał udział w walkach pod Lesznem, aż do ich zakończenia. Miał wtedy 19 lat.

Krzyż Powstańczy

Za swoją działalność uhonorowany: Medalem Niepodległości (zarządzeniem Prezydenta Rz. P. z dnia 20.07.1932 r.) i Wielkopolskim Krzyżem Powstańczym (uchwałą Rady Państwa PRL z dnia 26.07.1962 r.). Medal Niepodległości i legitymacja kosztowała odpowiednio: 8 zł i 2 zł. W 1934 roku przeciętnie zarobki wynosiły 250 zł. Kilogram chleba kosztował 30 groszy, a masła 3,6 złotego. Nasz bohater zapłacił za odznaczenie i legitymację. 

Oficerskie szlify 

Dnia 4 kwietnia 1919 roku Florian został wcielony jako strzelec do Grupy Leszno, której hasło brzmiało: „Mocą Bóg, celem Ojczyzna”. Potem formacja przekształciła się w 6 pułk strzelców wielkopolskich (późniejszy 60 pułk piechoty wielkopolskiej). Walczył do 1 sierpnia 1919 roku. 

Przełożeni docenili jego zdolności, gdyż 4 listopada 1919 został odkomenderowany do szkoły podchorążych piechoty w Poznaniu. Po jej ukończeniu i uzyskaniu stopnia oficerskiego, skierowany jako instruktor do szkół i kursów wojskowych. Po wojnie polsko - bolszewickiej pozostał w armii. W 1929 roku, przeniesiony do rezerwy - w stopniu porucznika, a później ze względu na zły stan zdrowia do pospolitego ruszenia.

Złoty Krzyż Zasługi

W okresie przedwojennym pracował w różnych instytucjach, a krótko przed wojną w Warsztatach Portowych Marynarki Wojennej w Oksywiu. W tym czasie działał w Związku Powstańców i Wojaków, za co odznaczony został 08.04.1933 r. Srebrnym, a 02.11.1938 Złotym Krzyżem za Zasługi.

Po wybuchu II Wojny Światowej nie podlegał mobilizacji i nie brał udziału w walce.

Przez okres okupacji pracował przymusowo w składnicy złomu w Gdyni.

W Elblągu

Po 1945 roku zatrudnił się jako księgowy w przedsiębiorstwach Trójmiasta, a w roku 1948 przeprowadził się do Elbląga. Tu z powodu złego stanu zdrowia przeszedł w grudniu 1957 roku na rentę inwalidzką. Zmarł 17 sierpnia 1971 roku w Elblągu, w wieku 71 lat. Pochowany został na elbląskim cmentarzu Agrykola. 

Bibliografia:

Informacje od Tomasza Jankowskiego. Albin i Florian Zenkerowie to bracia jego prababki 

Centralne Archiwum Wojskowe (wejście 2025 rok) 

Grupa Leszno 

Lista odznaczonych Wielkopolskim Krzyżem Powstańczym 

Ile zarabiano i co można było kupić za średnią płacę w przedwojennej Polsce. Pensje i ceny w II RP | HISTORIA.org.pl - historia, kultura, muzea, matura, rekonstrukcje i recenzje historyczne